J-Pop - Wat iedereen moet weten over Japanse muziek

Japan is de grootste muziekindustrie ter wereld als het gaat om CD-verkoop. Combineerd met digitale verkoop komt het land op de nummer 2 (na de Verenigde Staten). De moderne muziek van Japan wordt “J-pop” genoemd en het populairste traditionele genre heet “Enka”. J-pop kun je grofweg onderverdelen in twee groepen: De Aidoru (Idols) en deAatisuto (Artiesten).

De leden van Idolgroepen hebben meestal weinig zeggenschap over hun producties. Ze worden bij elkaar gehaald door producenten en zingen en dansen op muziek dat al voor hen geschreven is. Deze ‘Backstreetboys / Spice Girls’-formule werkt in het westen niet veel vaker dan één maal; maar slaagt in Japan keer op keer. Hoewel (semi)stoere Japanse Idolmuziek ook bestaat, is schattige muziek by far het meest populair. Maar… Wie zijn de fans? Ga naar een concert van de uberschattige popgroep AKB48 (qua muziekstijl een soort hippere K3) en je merkt gelijk dat vrijwel alle fans jongens zijn van tussen de 15 en 30 jaar. Een heel ander publiek dan je bij K3-concerten in Nederland en Belgie tegenkomt.

De Artiesten produceren vaak muziek waarin de teksten enorm belangrijk zijn. Als een Japanner zegt dat hij een nummer mooi vindt, heeft hij het in eerste instantie vaak over de tekst, en daarná pas over de melodie. In het westen is dit meestal andersom. Artiesten die hun eigen teksten schrijven worden soms zelf meer gewaardeerd dan muziekanten die hun eigen nummers componeren.

De Japanse muziekindustrie is bijna 10 keer groter dan die van Zuid-Korea, en 25 keer groter van die van China. Toch krimpt deze markt jaarlijks een klein beetje, terwijl de andere twee landen juist langzaam in opkomst zijn. Desalniettemin heeft Japan ons een hoop muzieklegendes gegeven.

Japanse artiesten die je móét kennen:

B’z – De bestverkochte Japanse act ooit. Ze begonnen in de jaren 80 en zijn nog steeds actief. Een legendarisch rockduo dat vooral bij de oudere generaties ongelooflijk populair is. Hoewel veel jongeren er niet naar luisteren, staan ze nog altijd bekend als een van de meest invloedrijke bands in Japan. Hun album "RISKY" stond maarliefst 2.5 jaar lang in de Top-50! 

Ayumi Hamasaki – De bestverkochte soloartiest van Azie en na slechts 15 jaar carriere staat ze al op nummer 7 in de lijst van meest succesvolle vrouwelijke artiesten ter wereld. Ze heeft 60 nummer-1 hits op haar naam staan, met alles van pop tot reggae en van house tot klassiek. 5 van haar videoclips staan in de lijst van duurste clips ter wereld. 

AKB48 – Idolgroepen komen en gaan. Maar dé groep van dit moment breekt alle records. De 5 bestverkochte singles van 2014 waren allemaal van AKB48. Hoewel veel van hun muziek blije popmuziek is, hebben ze soms ook hele mooie ballades. Luister eens naar het nummer "Sakura no Shiori". 

Mr. Children – Na B’z is dit de meest succesvolle band van Japan. Met hun overwegende poprock-muziek komen ze ook nu regelmatig nog bovenaan de hitlijsten. De single "Namonaki uta" verkocht 1.2 miljoen in slechts 1 week, een record dat 15 jaar lang stand hield.

Welke Japanse acts vind jij leuk?

leer Japans in Rotterdam, of via Skype. Kijk op www.JNconnect.com 

Niet-Japanse Japanse woorden en ontembare sekspoppen

Het Japans is een taalisolaat. Dat wil zeggen dat het geen enkele taalkundige connectie (lijkt) te hebben met andere talen in de wereld. Desalniettemin is de Japanse woordenschat wel degelijk beinvloed geweest door buitenaf.

noemen we Kango. Omdat het niet perse om leenwoorden gaat maar vooral om beinvloedde woorden, zijn ze voor een Chinees meestal niet meer te begrijpen.

Vervolgens hebben we de Gairaigo. Deze woorden zijn afkomstig uit andere talen. Tegenwoordig zijn het vooral Engelse woorden; maar vroeger waren het vooral woorden uit het Nederlands en Portugees.
Woorden als biiru voor bier, garasu voor glas en karuki voor kalk zijn nog wel enigszins te herkennen. Maar soms is een woord in betekenis veranderd. Het woord karan komt van kraan maar betekent douchekop. Otenba komt van ontembaar maar gebruik je alleen voor een opstandig jong meisje.

Mijn favoriete categorie is Wasei-eigo. Dit zijn woorden die in Japan zijn ontstaan uit Engelse woorden. Hier een paar leuke voorbeelden:

furaingu getto (flying get) - voorverkoop
aisukyandi (ice candy) - waterijsje
sarariman (salary man) - kantoormedewerker
dachi waifu (Dutch wife) - opblaaspop / sekspop
nyuuhaafu (new half) - transseksueel

Hebben jullie nog leuke Japanse woorden uit andere talen?




Japans leren in Rotterdam of via Skype? Ga naar www.JNconnect.com

気 - Japanse levensenergie (KI)

Het Japanse woord 'Ki' (気 of き) laat zich moeilijk naar het Nederlands vertalen. Het wordt vaak benaderd als 'levenskracht, vitale energie of spirituele geest'. Je verwacht wellicht dat je zo'n abstract woord niet zo vaak in het dagelijks leven zou tegenkomen; maar niets in minder waar!

De Japanse taal zit vol met woorden waar het woord Ki in voorkomt. Bijvoorbeeld:

- Tenki (ki van de hemel) - het weer
- Reiki (de ki van de ziel) - aura / een Japanse alternatieve geneeswijze
- Genki (ki van de basis) - gezondheid 
- Ninki (de ki van de mensen) - populariteit
- Kimochi (de ki die je vasthoudt) - gevoel / humeur

Er zijn ook zeker meer dan 100 uitdrukkingen met Ki! 

- Ki ga suru (de ki wordt gedaan) - ergens een vermoeden over hebben
- Ki ni suru (richting de ki doen) - ergens over inzitten
- Ki ga aru (er is ki) - ergens interesse in hebben
- Ki ga tatsu (de ki staat) - ergens zin in hebben
- Ki ga tsuku (er ki aan vast plakken) - ergens bewust van zijn
- Ki ga fureru (de ki wordt aangeraakt) - ergens over geïrriteerd zijn
- Ki ga au (de ki komt overeen) - met iemand kunnen opschieten
- Ki ga ookii (de ki is groot) - gul zijn
- Ki ga hikeru (er wordt aan de ki getrokken) - ergens over schamen
- Ki ga hayai (de ki is vroeg) - snel op je tenen getrapt zijn
- Ki ga wakai (de ki is jong) - jong van geest zijn (!! zelfde als het nederlands dus)
- Ki ga omoi (de ki is zwaar) - depressief zijn
- Ki ga iru (de ki komt erin) - iets leuk vinden

Je kunt natuurlijk alle honderden uitdrukkingen uit je hoofd gaan leren. Maar als je een beetje aanvoelt wat Ki betekent, kom je ook een heel eind!

Leer Japans in Rotterdam, of via Skype! Ga naar www.JNconnect.com !

KARAOKE - Dit wist je nog niet!

Karaoke is een van de meest favoriete vrijetijdsbestedingen van Japanners. Waar in Tokyo je ook bent, je loopt vaak binnen 5 minuten naar een karaoke toe. Maar! Wat Nederlanders onder karaoke verstaan is soms heel anders dan hoe de Japanners het bedoeld hadden! 

① GEEN Karaokebars!

Er zijn natuurlijk wel een aantal karaokebars in Japan; maar een bar is zeker niet de norm. Hoewel wij in Europa blijkbaar graag met vreemden zingen, huren Japanners liever een klein kamertje waar ze in gesloten gezelschap zijn. Als je een karaokegebouw binnenloopt, zullen de medewerkers je naar een vrije kamer begeleiden. 

② Foute muziek?

In Europa gaan mensen graag los op groepen als de Vengaboys en liedjes als Barbie Girl. Lekker gek doen op foute muziek. Japanners kunnen dit ook prima (AKB48, iemand?); maar karaoke kan in Japan ook heel serieus zijn. Mensen zingen graag emotionele balades met mooie teksten. Huilen is in de Japanse karaoke net zo normaal als lachen. Karaoke is een manier om jouw muziek met anderen te delen. 

③ Karaokestress!

Karaoke doe je niet altijd alleen met vrienden. Het kan zijn dat je door je baas uitgenodigd wordt voor een na-werkse karaokesessie. Weigeren is een slecht idee. Je zit de hele avond te zoeken naar de juiste mate van (in)formaliteit.

En tot slot nog een paar karaoketermen in het Japans! 

・十八番 (ohako / jyuuhachiban) - Dit is een bepaald liedje dat je graag zingt en waar je goed in bent. Veel mensen zingen hun ‘ohako / jyuuhachiban' aan het begin, om op te warmen. Ohako betekent letterlijk ‘doos', en jyuuhachiban betekent‘nummer 18'. In deze betekenis schrijf je deze woorden trouwens hetzelfde (nee, Kanji is niet logisch)

・カラオケ (karaoke) - Kara betekent leeg, en ‘oke(sutora)’ is de Japanse benadering van het Engelse woord orchestra. Een Leeg Orkest dus.

・カラ大会　(karaookai) - Ookai is een alternatieve lezing van het woord taikai, dat iets als grote samenkomst of toernament betekent. Een karaookai is dus een karaokefeestje.

・オケる (okeru) - Juist! Dit is een slang-woord voor‘naar de karaoke gaan'. Er is een werkwoord van het naamwoord gemaakt (NL: karaokeën), en het is vervoegbaar. Oketai! Okemasu! etc.

・ヒトカラ (hitokara) - Een woordspeling met hitori (één persoon). Hitokara is in je eentje karaoke doen. In Japan is dit trouwens niet zo vreemd. Veel mensen gaan in hun eentje naar de karaoke om te oefenen.

・KJ - Een Karaoke Jockey! Iemand die de muziek op een groot karaoke evenement beheerd. 

Japans leren in Rotterdam of via Skype? Ga naar www.JNconnect.com !

Japan: Het meest religieus-atheïstische land ter wereld!

Er wonen bijna 130 miljoen mensen in Japan. Maar volgens de Bunkachoo (Het bureau voor Cultuur in Japan) zijn 209 miljoen mensen in Japan gelovig! Wat is daar aan de hand!?

Bij het grootschalige religie-onderzoek van de Bunkachoo werden mensen gevraagd om op een formulier hun geloofsovertuiging aan te kruisen. Veel Japanners kruisten meerdere religies aan. Geloof is voor Japanners namelijk een heel ander concept dan voor mensen in andere landen. Om dit te kunnen begrijpen moeten we even de geschiedenis induiken.

De inheemse religie van Japan is het Shintoisme: een soort natuurreligie. In het Shintoisme is er niet echt een God, niet echt een bijbel en niet echt een regelgeving. Wat Shintoisme kenmerkt zijn de vele rituelen en het respect voor de 'geest' van de natuur. Het centrale symbool voor Shintoisme is de rode Torii (zie afbeelding onderaan).

De eerste niet-Japanse religie die de eilanden bereikte was hetBoeddhisme. De Japanners maakten kennis met deze Indiase religie via de Chinezen. Omdat het Shintoisme zo divers en abstract was, was er genoeg ruimte om een aantal Boeddhistische elementen toe te laten in hun eigen religie; waaronder de Boeddha-figuur zelf.

De Europeanen brachten in de 16e eeuw het Christendom naar Japan. Missionarissen hebben flink hun best gedaan om zoveel mogelijk Japanners te bekeren; en met succes! De Japanners stonden open om naast het Shinto- en Boeddhisme ook enkele Christelijke elementen toe te laten in hun religieuze identiteit. Maar daar ging het mis. De Christenen accepteerden geen 'mix' tussen religies. Als je Christelijk wilde zijn was er geen ruimte voor iets anders. In de gebieden waar veel bekeerde Christenen woonden werden Shintoistische en Boeddhistische tempels vernietigd of omgebouwd tot kerk.

Deze intolerantie creëerde een anti-Christelijke tegenbeweging en het Christendom werd uiteindelijk verboden. Japan wilde even niets meer te maken hebben met andere landen. Voor een periode van ongeveer 215 jaar waren buitenlanders niet of nauwelijks welkom in Japan. Deze periode wordt ookwel Sakoku genoemd (Het land in ketens). De enige echte uitzondering waren de Nederlanders. Nederland was het enigeraam naar het westen. Het Japanse begrip Rangaku (Westerse studies) betekent daarom ook letterlijk Nederlandse studies.

Tegenwoordig is het Christendom in Japan veel zachter en kun je er, door de invloed van het westen, niet om heen. Men zegt wel eens: Een Japanner groeit op in Shinto-rituelen, trouwt in een Christelijke ceremonie en wordt begraven op de Boeddhistische manier. Voor de meeste mensen zijn al deze rituelen niet veel meer dan mooie tradities. Veel onderzoeken wijzen uit dat tussen 70 en 90 procent van de Japanners niet echt in een God gelooft.

----- Dit is normaal gesproken exclusief een Taalblog. Ik kreeg echter het verzoek om voor één keer over religie te schrijven. Ik zou er echter bij willen zeggen dat religie een ingewikkeld onderwerp is, en dat onderzoek naar religie niet altijd 100% betrouwbaar is. Met name Shintoisme is te complex om in een kort artikel als deze goed te omschrijven.  -----


Leer Japans in Rotterdam of via Skype! Ga naar www.JNconnect.com

Japanse uitdrukkingen: De kat als hoed dagen; mijn arm maakt geluid!

In het Nederlands heeft 'de aap komt uit de mouw' niets met apen te maken, en heeft het woord 'hardnekkig' niets te maken met iemands nek. Het Japans heeft ook veel van dit soort idiomatische uitdrukkingen. Vandaag bekijken we er een paar die te maken hebben met dieren en lichaamsdelen. Deze uitdrukkingen zijn nuttig bij de JLPT-niveaus N3 en hoger.

- neko o kaburu (de kat als hoed dragen) - nep-vriendelijk zijn.

- yubi o kuwaeru (je vinger in je mond houden) - iets graag willen maar geen moeite willen doen om het te krijgen.

- kao ga hiroi (een breed gezicht hebben) - veel mensen kennen.

- kao o miseru (je gezicht laten zien) - net als in het Nederlands!

- ude ga naru (je arm maakt geluid) - je kunt niet wachten om anderen te laten zien wat je kunt

- ude ga nai (geen armen hebben) - niet goed zijn in iets.

- ashi ga deru (je voet steekt uit) - te veel geld uitgeven.

- atama ni kuru (het komt naar je hoofd) - het maakt je boos.

- kuchi ga ooi (veel monden hebben) - veel praten.

- kuchi ga omoi (een zware mond hebben) - niet veel zeggen.

- kubi o kiru (de nek afsnijden) - ontslagen worden.

- uma ga au (het paard is passend) - goed met iemand overweg kunnen.

- inu to saru (honden en apen) - een slechte relatie hebben (NL: als katten en honden?).

- hana ga takai (een hoge neus hebben) - trots zijn.

- kata o motsu ((iemands) schouder dragen) - het met iemand eens zijn.



Leer Japans in Rotterdam of via Skype! www.jnconnect.com 

Sushi of Soeshi? Soedokoe of Sudoku?

Hoe spreek je Sushi en Sudoku nu ECHT goed uit!? In dit artikel ga ik deze vraag voor eens en altijd beantwoorden.

udiger dan het Nederlands. Toch maken Nederlanders vaak onnodige fouten bij het uitspreken van japanse woorden.

Hier zie je een zogeheten ‘klinkerdriehoek’. Zulke tabellen worden door taalwetenschappers gebruikt om aan te geven waar in de mond een klank wordt gemaakt. Links staan de Japanse klinkers en rechts de Nederlandse klinkers (met een voorbeeldwoord) die het dichtst bij de Japanse klanken in de buurt komen.



Je ziet dat de Japanse i en de Nederlandse ie vrijwel gelijk zijn. De Japanse a lijkt op die van de Nederlandse korte a, maar NIET op de lange aa. Dus ‘konnichi wa’ eindigt op [wah] en niet [waa]!

De e- en o- klanken zijn niet helemaal identiek aan de Nederlandse tegenhangers maar lijken er wel erg op.

De japanse u is een klank die in het Nederlands niet voorkomt. Daarom maken sommige Nederlanders er een [oe] van (rechtsboven) terwijl anderen het uitspreken als een [u] (mid-boven). De [u] komt echter het dichtste bij.

Hoe een Japanner de u uitspreekt hangt overigens ook een beetje van de spreker af. Netjes, vrouwelijk en modern Japans neigt veel sterker naar [huur], maar sommige dialecten en vooral oudere mannen gaan veel meer richting [boek].

Hoewel een Japanner het verschil tussen UU en OE waarschijnlijk niet zo goed zou kunnen horen (betaal je de huur of de hoer?), is het beter dat we voortaan de OE in het Japans niet meer gebruiken. Geen Soeshi, geen Samoerai en geen Soedokoe; maar gewoon Sushi, Samurai en Sudoku; zoals we het immers ook meestal schrijven.



Japans in Rotterdam. JLPT cursussen. Leer via skype! www.jnconnect.com 

Sake, karate, kamikaze, sudoko etc...

Ook mensen die geen Japans spreken zullen (onbewust) veel Japanse woorden kennen. Maar waar komen deze woorden vandaag? Hier een (willekeurige) lijst:

sake 酒 – Letterlijk betekent het alcohol. Wat westerlingen ‘sake’ noemen wordt in Japan ‘nihonshu’ genoemd. Bier, wijn en vodka zijn dus eigenlijk ook sake.

ikebana 生け花 – . ‘ike’ komt van leven, en ‘bana’ (grondvorm:hana) komt van bloemen . Levende bloemen dus.

karaoke カラオケ – ‘kara’ betekent leeg, en ‘oke(sutora)’ is de Japanse benadering van het Engelse woord orchestra.

origami 折り紙 – ‘ori’ komt van vouwen, en gami (grondvorm: kami) betekent papier.

ukiyoe 浮世絵 – ‘uki’ betekent drijvend. ‘yo’ is een wereld of realiteit. ‘e’ is plaatje of prent. Ukiyoe zijn Japanse houtsnijwerken.

kimono 着物 – ‘ki’ komt van dragen, en mono betekent ‘ding’. Een ding dat je draagt. Een t-shirtis dus eigenlijk ook een kimono.

judo 柔道 – 'juu' is teder of 'zacht', en doo is ‘weg of manier’.

karate 空手 – dezelfde 'kara' als in karaoke (leeg). 'Te' is hand. Daarom gebruik je bij karate dus geen wapens, maar vecht je met lege handen.

anime アニメ – een leenwoord uit het Engels: ‘animation’.

manga 漫画 – Het eerste teken staat voor ‘grappig of satirisch’. Het tweede staat voor plaatje. Toch zijn er tegenwoordig hele serieuze manga.

sumo 相撲 – Het eerste teken staat voor ‘elkaar’ en het tweede teken is ‘slaan’. Sumo is dus gewoon elkaar slaan!

zen  禅 – Een leenwoord van het Chinese ‘dzjen’, wat weer een leenwoord is uit het Sanskrit. 'Dyana' is Sanskrit voor absorptie of meditatieve staat.

kamikaze 神風 – God (kami) + wind (kaze). Toen de Mongoolse strijders in 1274 en 1281 naar Japan op weg naar Japan voeren om het land te veroveren, werden ze beide keren opgeschrikt door grote tyfonen. De Mongoolse vloot zonk, en Japan bleef veilig.

sudoku 数独 – Een combinatie van de tekensvoor ‘cijfer’ en ‘enkel’. De getallen 1 tot en met 9 dus.

tsunami 津波 – Een combinatie van de tekensvoor ‘haven’ en ‘vloedgolf’.



Taalcursus Japans in Rotterdam of via Skype! Kijk op www.JNconnect.com

Tips voor de Japanese Language Proficiency Test (JLPT)

Dit artikel is vooral nuttig voor studenten Japans. Over 43 dagen gaat de JLPT weer van start. Hier een aantal niveauspecifieke tips over hoe je zo veel mogelijkpunten kunt scoren!

N5 - Beginner
① Stamp alle woorden die je in kanji kunt lezen! Er zijn maar een heel beperkt aantal woorden die in kanji op het examen kunnen voorkomen (Voor N5 hoef je immers maar zo’n 100 kanji te kennen). Zet alle woorden die je tegen kunt komen op een rijtje en stamp ze uit je hoofd. Het is een makkelijke (maar wellicht tijdrovende) manier om alle punten in de kanji-sectie te krijgen!

② Ken je adjectieven! Ik zie N5-studenten nog steeds fouten maken op dit gebied. De vervoegingen van i-adjectieven gaan met ‘-kunai, -katta, -kunakatta’ en na-adjectieven gaan met ‘dewa arimasen, deshita , dewa arimasendeshita’. Haal ze niet door elkaar!

③ Lees vloeiend! Je zult vast iedere hiragana inmiddels wel kunnen lezen. Maar lees je iedere letter apart, of lees je het hele woord? Zorg ervoor dat je de N5-woorden vaak in hiragana ziet; dan herken je de woorden voortaan in één oogopslag. Dit zal je enorm helpen om alle onderdelen op tijd af te kunnen maken.

N4 – Lichtgevorderd / N3- Gevorderd① Ken je partikels! Partikels zijn in N4 echt heel belangrijk. ‘wa, ga, ka, yo, no, ni, e,de, o, kara, made’ etc. Het is erg verstandig om bij elk werkwoord ook een partikel te leren. Zie je bijvoorbeeld norimasu, dan weet je dat het partikel ni ook in de zin kan voorkomen (denshani norimasu; in de trein rijden). Zie je ikimasu, dan is de logischer (densha de ikimasu;met de trein gaan). 

② Ken je werkwoordsvormen! Veel van de meerkeuzeantwoorden zijn ongrammaticaal. Als je goed je vervoegingen kent, kun je die gelijk wegstrepen.

N2 – Vloeiend / N1 - Academisch
① Ken je bushu! Simpelweg woorden stampen is niet meer genoeg op dit niveau. Je moet de betekenis van onbekende woorden kunnen gokken door te kijken naar hoe de kanji is opgebouwd. Kanji die 氵 in zich hebben, hebben iets te maken met water. Kanji die 礻 in zich hebben gaan vaak over iets religieus. Kijk dus goed naar de bushu (onderdelen van een kanji). 

② Leer scannend lezen! Je krijgt een hele stapel teksten op het examen. Zelfs als je ze als een echte japanner op natuurlijke snelheid helemaal door zou lezen, zou je wellicht in tijdnood komen. Kijk eerst naar de vragen en scan daarna gericht naar het goede antwoord in de tekst. Het is vooral bij N1 belangrijk dat je tussen de regels door kunt lezen.

③ Leer grammatica uit grammaticaboeken! Dit klinkt erg logisch, maar veel van de N1-grammatica (en sommige van de N2-grammatica) kom je niet tegen in het dagelijks leven. N1-grammatica is te formeel, te onnatuurlijk en vaak ook verouderd. Japanners kennen het eigenlijk ook niet. Waar kom je de N1-grammatica wél tegen? In 80-jaar-oude literatuur, in juridische documenten….Én op N1-examens! Voorbereiden dus! 

Leer het Japans begrijpen! Japanse vaagheid deel 2.

In mijn beginnerslessen leg ik altijd uit dat het Japans een hele vage taal is. De grammatica is vaak veel minder rechttoe rechtaan dan in het Nederlands. Vertalers moeten goed tussen de regels door kunnen lezen. 

Vandaag ben JIJ de vertaler en laat ik je kennismaken met de vaagheid van de Japanse taal!

'ue o muite arukoo' is een heel bekend Japans liedje uit de jaren 60. Omdat de titel voor buitenlanders wat lastig te onthouden is, staat het nummer in het westen vooral bekend als de 'Sukiyaki Song' (dat overigens niets met de inhoud van het liedje te maken heeft).

We vertalen vandaag het eerste couplet. Ik heb alle woorden 1 voor 1 vertaald.

①[ue] [o] [muite] [arukoo]

[boven][object-markeerder] [zich richten, en] [laat lopen]

②[namida] [ga] [koborenai] [yoo] [ni]

 [traan] [onderwerk-markeerder] [niet-vloeien] [manier] [richting]

③[omoidasu] [haru] [no] [hi]

[herinneren] [lente] [bezit-markeerder] [dag]

④[hitoribocchi] [no] [yoru]

[helemaal 1 persoon] [bezit-markeerder] [avond]

Begrijp je wat er bedoeld wordt?

Er worden uberhaupt geen personen genoemd. Laat wie lopen? Laat ik lopen? Laten wij lopen? En wiens traan? Wie herinnert zich een lente dag? En is 'helemaal 1 persoon' een andere manier om te zeggen 'helemaal alleen'?

Ja, dat is het! Maar wat is dan de connectie tussen ③ en ④? Herinnert iemand zich een lentedag waarop die persoon een eenzame avond had? Of herinnert iemand zich een lentedag, maar is hij vandaag helemaal alleen? En wat is 'manier richting?'

Als je goed nadenkt, kun je begrijpen dat 'Ik ga richting de manier dat mijn tranen niet vloeien' overeenkomt met het Nederlandse 'zodat mijn tranen niet vloeien'. De combinatie [yoo ni] is dus iets dat je wellicht beter als samenstelling kunt onthouden.

Kijk nu eens naar mijn vertaling:

Ik kijk op naar de lucht en loop,

zodat mijn tranen niet van mijn wangen vallen.

Ik herinner me nog die lentedagen,

maar deze avond ben ik helemaal alleen.

Het valt je wellicht op dat ik er veel woorden heb bijverzonnen die helemaal niet in de Japanse tekst staan. Bovendien heb ik tranen en lentedagen in het meervoud gezet, maar avond in het enkelvoud. En ik heb gekozen voor een 'ik-perspectief'.  

Het is denkbaar dat een andere vertaler andere keuzes zou maken. Een van mijn leerlingen vertaalde het eerste gedeelte als 'Loop met opgeheven hoofd en huil maar niet'. Technisch gezien klopt deze vertaling ook; maar toch is het fout. Mensen met goede kennis van het Japans komen op een één of andere manier toch altijd rond dezelfde interpretatie.

Kennelijk zit er iets in de Japanse taal dat verder gaat dan de betekenis van woorden. Het is een stukje interpretatie dat je gaanderweg zult leren begrijpen bij een cursus Japans. Één ding kunnen we bevestigen: Het Japans is heel anders dan het Nederlands.

Leer Japans in Rottedam! Japans leren in Rotterdam of via Skype! Kijk op www.JNconnect.com 

Onvertaalbare Japanse woorden

Gezellig is zo’n typisch Nederlands woord dat moeilijk te vertalen valt in andere talen. Vandaag gaan we kijken naar uniek Japanse woorden!

De natuur
In Japanse poëzie speelt de natuur een belangrijke rol. Veel onvertaalbare woorden hebben dan ook iets met de natuur te maken:

komorebi -  de dunne zonnestalen die door de bomen heen neerstrijken op de grond.
yugen ­ - het vluchtige gevoel dat je één bent met het universum en de natuur even heel kort begrijpt.
wabisabi – het vinden van schoonheid in de imperfecties van het leven en het accepteren van de natuurlijke cycli.
utakata - de kleine luchtbubbeltjes die je op wateroppervlakten ziet

De maatschappij
 De Japanse sociale maatschappij verschilt enorm van die van Europa. Veel concepten zijn onvertaalbaar:

Arigatameiwaku – de stress van de sociale druk om ‘dank je wel’ te moeten zeggen voor iets dat iemand voor jou heeft gedaan uit beleefdheid maar waar je eigenlijk helemaal niet blij mee bent.
Hikikomori – het zich terugtrekken van de maatschappij. Zoveel sociale druk voelen dat je je kamer niet meer kunt verlaten.
Tsujigiri – Het uittesten van een nieuw zwaard op een willekeurige voorbijganger.
Yokomeshi – De stress van een vreemde taal spreken die je eigenlijk wel een beetje spreekt, maar niet zo goed durft tegenover een native speaker. Letterlijk betekent dit: Zijwaarts (proberen te) eten).
Aiaigasa - Met z'n tweeën onder één paraplu lopen. In Japan wordt dit als heel romantisch ervaren.

Geluidswoorden
De Japanse taal heeft enorm veel ‘geluidswoorden’ (onomatopeeën). Ze representeren niet direct een woord, maar meer een ‘gevoel’ (of dus een geluid). In het Nederlands kun je een onomatopee begrijpen door je in te denken dat je niet zegt dat iemand ‘vloeiend Japans spreekt’, maar dat iemand ‘blablabla Japans spreekt’  (blablabla is immers het geluid van iemand die vloeiend een taal beheerst).
Het Nederlands heeft een aantal van zulke woorden (zoals deKoekoek-vogel of Bling Bling-sieraden). Het Japans heeft er eindeloos veel; en mensen kunnen ter plekke hun eigen geluidswoorden verzinnen. Japanners begrijpen elkaar hierbij. De Nederlandse vertalingen hieronder zijn dus slechts benaderingen.

pera pera – vloeiend spreken
doki doki – er zin in hebben, hartkloppingen
waku waku – ergens warm van worden
pika pika – glinsterend
puchi puchi - bubbeltjesplastic
zaa zaa – een regenbui
goro goro – een onweersbui
niko niko – een vriendelijke glimlach
kusu kusu ­– giechelend lachen
shiin – doodstil
tsuun – een sterke nare geur hebben

Leer Japans via Skype of in Rotterdam! Kijk op www.JNconnect.com 

Japans is de moeilijkste taal ter wereld! + Kanji Kentei

Het Amerikaanse Department of State heeft onderzoek gedaan naar welke taal het moeilijkst is om te leren voor een Engelstalig iemand. Het Japans kwam daarbij als de moeilijkste taal naar voren (gevold door het Arabisch, Koreaans, Cantonees en Mandarijn). Vandaag wil ik iedereen moed in praten door te laten zien hoe ver je kunt komen als je echt iets wilt!

Vrijwel iedereen van jullie zal inmiddels bekend zijn met de JLPT(Japanese Language Proficiency Test). Maar vandaag wil ik het hebben over de Japan Kanji Aptitude Test (de Kanji Kentei of Kanken).

Dit examen is niet specifiek bedoeld voor buitenlanders. Japanners doen deze test vaak zelf om hun kennis van Kanji (Chinese tekens) te meten. Ofwel via school ofwel na een opleiding voor een mooier C.V.

In het JNconnect-artikel van Januari ("Hoeveel tekens kent een Japanner?") constateerden we dat de gemiddelde Japanner zo'n 1800 tot 2500 Kanji kent.

De Kanji Kentei heeft verschillende niveaus. De percentages geven aan hoeveel mensen er ongeveer slagen:

- Level 10 (80 Kanji) 96%
- Level 9 (240 Kanji) 92%
- Level 8 (440 Kanji) 85%
- Level 7 (640 Kanji) 87%
- Level 6 (825 Kanji) 82%
- Level 5 (1006 Kanji) 75%
- Level 4 (1300 Kanji) 51%
- Level 3 (1600 Kanji) 45%
- Level pre-2 (1935 Kanji) 35%
- Level 2 (2136 Kanji) 22%
- Level pre-1 (2965 Kanji) 14%
- Level 1 (6355 Kanji) 9%

Voor iemand die is afgestudeerd aan de universiteit kan een Level pre-2 of hoger helpen bij het vinden van een goede baan. Als iemand in Japan zegt dat hij Level 2 of hoger heeft gehaald wordt hij direct meer gerespecteerd. Het is niet iets dat iedereen kan.
Het aantal Kanji wordt tussen level Pre-1 en 1 meer dan verbuddeld! Welke mensen gaan er in hemelsnaam voor dit niveau?!

De meeste mensen met een Level-1 certificaat zijn professoren die zich op een of andere manier bezig houden met Kanji. Per jaar slagen er slechts zo'n 110 mensen voor dit examen (waarvan de meesten Kanji-professoren zijn die het examen telkens opnieuw afleggen). Alle certificaat-houders zijn Japanners. Met 1 uitzondering...

Zijn naam is Bret Mayer. Hij studeerde Japans in de Verenigde Staten en verhuisde na zijn studie naar Japan. Inmiddels werkt hij als Kanji-professor en verschijnt hij af en toe op TV om Japanners Kanji uit te leggen. Na eigen zeggen studeerde Mayer jaren lang zo'n 6 uur per dag Kanji en was Level 1 voor hem 5 keer scheepsrecht.

Een beetje Japans leren is goed te doen. Goed Japans leren is een enorme uitdaging. Bret Mayer laat zien dat een buitenlander ook heel ver kan komen! Wie van jullie wordt de 2e buitenlander die voor Level-1 gaat?

Kanji uit Level 1! Hoe lees je deze woorden? (antwoorden onderaan)
1. 胡孫眼
2. 安佚
3. 懿徳
4. 爬掻


胡孫眼 - さるのこしかけ
安佚 - あんいつ
懿徳　- いとく
爬掻　- はそう
(Geen zorgen, dit kan vrijwel geen Japanner meer lezen)




* Deze statistieken komen uit 2014. Er zijn wellicht inmiddels meer certificaten uitgedeeld.

Japanse geheimtaal: yaoi en meneer Itsuki

Vandaag een artikel over Japanse geheimtaal. Japanners noemen dit ingo (隠語, de tekens voor 'verstoppen' en 'taal'). Ingo leer je natuurlijk niet in boeken. Vandaag openbaar ik vier soorten geheimtaal. 

Ken je het JN Connect-artikel 'tellen in het Japans' nog? Er zijn veel manieren om te tellen, en er zijn dus ook voor ieder cijfer veel woorden. De '1' kan bijvoorbeeld worden uitgesproken als ichi, i of hito. Op deze manier kun je met getallen woordjes maken:

15 (ichi-go) ichigo, aardbei

4649 (yo-ro-shi-ku) yoroshiku; leuk (je te ontmoeten)

361  (sa-mu-i) samui; koud

961 (ku-ro-i) kuroi; zwart

461 (shi-ro-i) shiroi; wit

5963 (go-ku-ro-san) gokuroosan; goed gedaan

8343 (ya-sa-shi-sa) yasashisa; tederheid

093 (o-ku-san) okusan; echtgenote

2525 (ni-ko-ni-k) nikoniko; glimlach

801 (ya-o-i) yaoi*; yaoi 

* ('yaoi' zijn boeken of strips over homoromantische liefde tussen jongens, geschreven door en voor vrouwen. Een typisch Japans cultureel fenomeen dat buiten Japan vaak anders wordt opgevat.) 

Een andere vorm van ingo wordt gebruikt in de horeca. In Japan is het not done om over bepaalde dingen te praten in het bijzijn van klanten. In restaurants gebruikt men hiervoor speciale codewoorden. Een leuk voorbeeld is 'itsuki-san' (meneer/mevrouw Itsuki). De naam Itsuki wordt geschreven als 五木. Dit woord zou je ook kunnen uitspreken als 'goki'. Goki is kort voor gokiburi, dat kakkerlak betekent. Dus als de ober zegt 'Meneer Itsuki is gearriveerd' kan dat codetaal zijn voor 'ik heb een kakkerlak gezien'. 

Als een serveerster naar het toilet gaat, zegt zij soms 'ichiban ni ikimasu'. Letterlijk betekent dit 'ik ga naar nummer 1'. Klanten zouden dit opvatten als 'tafel 1', maar het personeel heeft ooit met elkaar afgesproken dat 'ichiban' codetaal is voor 'toilet'. Omdat dit codewoord inmiddels vrij bekend is geworden in Japan zijn sommige restaurant andere getallen gaan gebruiken (niban, sanban etc).

Een derde vorm van ingo wordt slechts sinds de laatste jaren gebruikt onder jongeren. In deze slang-taal wordt het laatste deel van een woord naar voren gebracht:

ronmochi (van mochiron; natuurlijk!)

naitsumara (van tsumaranai; saai!)

gasasu (van sasuga; wat goed van je!)

Tot slot kun je met Kanji (=chinese karakters) erg complexe geheimwoorden maken. De meeste kanji kun je op meerdere manieren uitspreken (soms zijn er wel 30 uitspraken voor 1 teken!). Door 'expres' het verkeerde teken te gebruiken kun je een tekst onleesbaar maken. Pas als iemand van elk teken afzonderlijk alle uitspraken nagaat kan de betekenis van het woord duidelijk worden. Dit is uiteraard iets voor gevorderden. Wie kan de onderstaande zinnen lezen?

1. 和他市は選正です！

2. 京は田の死！

3. 大上部出巣過？

Japanse taalcursus! Lessen in Rotterdam of via Skype. www.jnconnect.com

Anime-taal VS echt Japans - dattebayo!

Ik ben een vloeiende spreker van het Japans. En toch komt het wel eens voor dat een van mijn leerlingen met een woord komt aanzetten waar ik nog nooit van heb gehoord. Nee, het zijn dan geen dure woorden; het zijn Anime-woorden! 

Anime zijn de immens populaire Japanse animatieseries. Meer dan de helft van mijn leerlingen leert Japans vanwege hun liefde voor Anime. Maar het is wel belangrijk om te weten dat Anime-Japans niet hetzelfde is als algemeen beschaafd Japans. In Anime wordt vaak een heel laag register van de taal gebruikt. Meestal een erg informele vorm tijdens de schattige gedeeltes, en vaak een enorm archaische vorm tijdens de epische gedeeltes. 

Soms gaat Anime nog een stap verder en verzinnen ze volledige dialecten om een karakter meer... 'karakter'... te geven. In de serie Naruto eindigt de hoofdfiguur een zin heel vaak met de uitspraak 'dattebayo'. Moedertaalsprekers van het Japans zullen de betekenis van deze zin enigszins vanuit de contekst en de woordopbouw kunnen afleiden; maar dattebayo is een totaal verzonnen woord! Het klinkt alsof het een dialectvorm had kunnen zijn waarin 'datte' met 'da yo' vermengd is. Deze twee zinnetjes betekenen zoiets als 'zo is het maar net / is het zo?'.

Een ander gek fenomeen komt voor bij Otaku (dieheart Animefans) die niet zo goed Japans spreken. Zij interpreteren vaak woorden op een foute manier. Het karakter Yuudachi van Kantai Collection schijnt als stopwoordje het woord 'ppoi' te hebben. 'ppoi' is een heel normaal Japans achtervoegsel die je aan een ander woord plakt waardoor het de betekenis -achtig of -ig krijgt (wasureppoi = vergeetachtig, nihonppoi = japansig).

Ondanks dat het een beetje vreemd zou klinken, kun je ppoi in feite achter elke zin zetten. En dat is wat Yuudachi ongeveer doet. Buitenlandse fans lijken te denken dat 'ppoi' een een of ander cool straattaal-woord is. Ppoi is inmiddels een echte internetrage geworden

Anime kijken is heel goed om gewend te raken aan de Japanse taal; maar kijk wel uit dat je geen vreemde dingen overneemt. 'Dattebayo' is geen Japans, en overmatig 'ppoi'-gebruik is niet hip. Netzomin als 'kisama' geen gangbaar woord voor is 'jij' en het woord 'ore' (ik) voor niet-vloeiende sprekers vaak beter te vermeiden is.

Ziek zijn in Japan is onbeleefd! Ninjamondkapjes en slechte winden

Deze week ben ik ziek, en heb ik het meerdendeel van mijn Japanse en Nederlandse taallessen moeten verplaatsen. Een goede reden om te praten over ziek zijn in Japan!

In Japan zie je veel mensen met mondkapjes: Masuku. Veel westerlingen denken dat ze deze dragen tegen de luchtvervuiling van de grote steden. Echter is de luchtkwaliteit in Japan heel
erg goed. Vanwege het uiterst-effieciente openbare vervoer rijden er in Tokyo relatief weinig auto's. Mensen dragen een mondkapje als ze ziek zijn. Op deze manier kunnen ze naar hun werk zonder hun collega's aan te steken.

Als je half-ziek in de trein zit zonder mondkapje, vinden mensen dat snel onbeleefd. Zelfs in het openbaar niezen zonder mondkapje kan al enigszins als onbeleefd worden ervaren.

Als iemand in Nederland niest zeggen wij 'gezondheid!', maar in Japan nemen we liever een stap opzij en zeggen we niets. Er is in de Japanse taal ook geen gangbare expressie in deze situatie. Als je dan toch iets wilt zeggen, is 'o-daiji ni' (beterschap) het beste. Maar ook dit is vreemd.De niezer antwoordt dan eventueel met 'sumimasen', of 'shitsurei shimasu' (het spijt me; excuseer mijn onbeleefdheid). Zeg ZEKER geen dankjewel!

Verkouden of ziekig zijn is dus geen reden om thuis te blijven van school of werk. Als je ernstiger ziek bent (zoals bijvoorbeeld griep) kun je van de dokter een papiertje krijgen waardoor je drie dagen thuis mag blijven (het papiertje moet je dan even naar je baas opsturen). Daarna zul je een nieuw briefje moeten aanvragen, of weer aan de slag moeten.

In Japan zijn er eigenlijk maar twee ziektes. 'Infuruenza' (griep, en alle ernstige ziektes die er op lijken), en 'kaze o hiku' (verkouden, en alle kleine ziektes). Nederlanders leggen altijd uitgebreid uit wat hen mankeert ('ik heb de hele nacht moeten overgeven', 'ik heb buikgriep en zit de hele dag op het toilet', 'ik heb een blabla-ontsteking van hier tot Tokyo'), maar in Japan gebruik je eigenlijk alleen maar de woorden Infuruenza en Kaze o hiku.

Infuruenza komt natuurlijk van het Engelse woord Influenza. 'Kaze o hiku' is een werkwoordsfrase en betekent letterlijk 'ik trek een slechte wind (naar mij toe)'. Het woord 'kaze' betekent wind (zoals in kamikaze)  en schrijf je normaal gesproken als 風. Maar in de expressie 'kaze o hiku' schrijf je kaze als 風邪. De uitspraak is gelijk, maar het karakter voor 'slecht' wordt aan het karakter voor 'wind' geplakt. Je kunt het werkwoord hiku natuurlijk ook vervoegen naar de verleden tijd:  Kaze o hiita / Kaze o hikimashita.

Goed. Ik heb infuruenza gehad, dus ik hoef even niet te werken. Hopelijk is het morgen voorbij.

Termen

 Masuku マスク - mondkapje

O-daiji ni お大事 - gezondheid

Sumimasen すみません - het spijt me

Shitsurei shimasu しつれいします - excuseer mijn onbeleefdheid

Infuruenza インフルエンザ - griep

Kaze o hiku 風邪を引く - verkouden zijn 

Leer Japans in Rotterdam of via skype! www.JNconnect.com